Mantelzorgondersteuning: welke hulp kun je krijgen?
Mantelzorgers verdienen ondersteuning. De Wmo verplicht gemeenten om mantelzorgers te helpen en te ontlasten. Op deze pagina lees je welke vormen van ondersteuning er zijn, wanneer je er aanspraak op kunt maken en hoe je die aanvraagt.
Waarom is ondersteuning voor mantelzorgers belangrijk?
Overbelasting voorkomen
Mantelzorg kan een enorme belasting zijn. Veel mantelzorgers geven jarenlang zorg, vaak naast een baan en een eigen gezin. Overbelasting ligt op de loer. De Wmo erkent dit en verplicht gemeenten om mantelzorgers actief te ondersteunen. Dat begint bij het in kaart brengen van de behoefte van de mantelzorger zelf, niet alleen die van de persoon die zorg ontvangt.
Mantelzorgers hoeven de zorgrol niet alleen te dragen. Er zijn in de meeste gemeenten ook steunpunten mantelzorg actief. Daar kun je terecht voor informatie, advies en praktische ondersteuning. Een medewerker van het steunpunt kan je helpen om in beeld te brengen welke ondersteuning er voor jou beschikbaar is en hoe je die aanvraagt.
Recht op Zorg?
Doe de zorgcheck en ontdek binnen enkele minuten welke ondersteuning het beste past bij jouw situatie én of je mogelijk in aanmerking komt voor ondersteuning vanuit de gemeente.
Welke vormen van ondersteuning zijn er?
Via de Wmo zijn er meerdere vormen van mantelzorgondersteuning beschikbaar. Respijtzorg geeft de mantelzorger tijdelijk ademruimte doordat de zorg even wordt overgenomen, bijvoorbeeld via dagbesteding, kortdurend verblijf of logeeropvang. Emotionele ondersteuning via een coach of consulent is in sommige gemeenten beschikbaar. Praktische hulp zoals huishoudelijke hulp, begeleiding of hulpmiddelen voor de zorgontvanger verlichten ook de last van de mantelzorger. Cursussen en trainingen helpen mantelzorgers om beter om te gaan met de zorgrol en eigen grenzen te bewaken.
Welke ondersteuning beschikbaar is, verschilt per gemeente.
Mantelzorgwaardering en vergoeding
Naast praktische ondersteuning kennen veel gemeenten een mantelzorgwaardering toe. Dat kan een financiële vergoeding zijn, maar ook een pas met kortingen, een cadeaubon of toegang tot bijeenkomsten en trainingen voor mantelzorgers. De vorm en hoogte van de waardering is per gemeente verschillend.
Er is geen landelijke vaste vergoeding voor mantelzorgers via de Wmo. Elke gemeente bepaalt zelf hoe zij mantelzorgers waardeert. Lees meer over de vergoedingsmogelijkheden op de aparte pagina.
Hoe vraag je mantelzorgondersteuning aan?
Mantelzorgondersteuning vraag je aan bij de gemeente. Dat kan via een aanvraag voor de zorgontvanger, waarbij de gemeente ook jouw situatie als mantelzorger meeneemt in de beoordeling. Je kunt ook als mantelzorger zelf een aanvraag indienen voor ondersteuning.
Via Zorgloket dien je een zorgaanvraag in. Je beschrijft de situatie van de persoon voor wie je zorgt én jouw eigen situatie als mantelzorger. Zorgloket stuurt de aanvraag door naar de gemeente, die vervolgens een gesprek met jullie inplant.
Lotgenotencontact voor mantelzorgers
Naast formele ondersteuning kan contact met andere mantelzorgers enorm waardevol zijn. Lotgenotencontact biedt de kans om ervaringen te delen met mensen die begrijpen wat het betekent om voor een ander te zorgen. Veel gemeenten en zorginstellingen bieden mantelzorgerscafés, bijeenkomsten of online groepen aan.
Ook landelijke organisaties bieden ondersteuning en informatie voor mantelzorgers. Informeer bij de gemeente welke initiatieven er in jouw regio beschikbaar zijn.
Stappenplan: mantelzorgondersteuning aanvragen
Stap 1 – Breng in kaart wat jij als mantelzorger nodig hebt: rust, praktische hulp, emotionele steun?
Stap 2 – Vul het zorgaanvraagformulier in via Zorgloket en beschrijf beide situaties.
Stap 3 – Zorgloket stuurt de aanvraag door naar de gemeente.
Stap 4 – De gemeente plant een gesprek in waarbij jouw situatie als mantelzorger centraal staat.
Stap 5 – Je ontvangt een besluit over passende ondersteuning voor jou en de zorgontvanger.
Wacht niet te lang met het vragen van hulp. Vroegtijdige ondersteuning voorkomt overbelasting.